Zaznacz stronę

Amfibolity

Amfibolity to skały przeobrażone, w całości zbudowane z kryształów dostrzegalnych gołym okiem. Są ciemnoszare, ciemnozielone lub niemal czarne. Główne minerały je budujące to skalenie (a ściślej: należące do skaleni plagioklazy) oraz minerały z grupy amfiboli.

Rozpoznanie konkretnych minerałów należących do plagioklazów oraz amfiboli, wchodzących w skład konkretnego amfibolitu, jest stosunkowo trudne. Wśród amfiboli dominuje hornblenda, rzadko spotykany jest również gedryt. Spośród plagioklazów najczęstsze są te, które zawierają mniej wapnia (czyli na przykład albit). Wśród innych minerałów budujących amfibolity spotykane są również: kwarc, granaty, pirokseny, biotyt, a także epidot oraz tytanit.

Amfibolity powstają między innymi na skutek przeobrażenia skał magmowych takich jak gabro oraz bazalt, a także tufów wulkanicznych o podobnym składzie – w takiej sytuacji nazywamy je ortoamfibolitami. Tworzą się one jednak również w wyniku przeobrażeń skał osadowych, głównie margli (czyli skał osadowych chemicznych składających się z węglanu wapnia, zwłaszcza w postaci minerału kalcytu, oraz minerałów ilastych). Takie skały przeobrażone określane są mianem paraamfibolitów.

 

Amfibolit z Wieżycy w Masywie Ślęży.

Amfibolit z Wieżycy w Masywie Ślęży.

Ustalenie skały macierzystej, która uległa przekształceniu w wyniku procesów metamorfizmu, nie jest łatwe. Najlepiej jest więc ograniczyć się do opisania skały jako amfibolitu, zwłaszcza że sytuację dodatkowo komplikuje możliwość powstania takich skał na skutek przeobrażenia eklogitów.

Amfibolity są skałami masywnymi, ich budowa wewnętrzna jest – przynajmniej na pierwszy rzut oka – nieuporządkowana, choć kryształy amfiboli, mające kształt słupków, zazwyczaj wykazują podobną orientację. Spotykane są również skały zbudowane w większości z amfiboli (zwłaszcza hornblendy), z niewielkim udziałem skaleni, wykazujące wyraźne równoległe ułożenie kryształów (w skałach przeobrażonych nazywanych często blastami) oraz oddzielność. Są one nazywane łupkami amfibolowymi.