Zaznacz stronę

Bezkwarcowe skały głębinowe (w tym gabra i dioryty)

Zobacz też inne skały magmowe:

Grupa skał magmowych głębinowych, które zawierają bardzo niewiele (poniżej 20 procent) dwutlenku krzemu, czyli krzemionki. W skałach takich nie występują kryształy minerału kwarcu, lub pojawiają się bardzo nielicznie, i to jest najważniejsza cecha różniąca te skały od granitoidów.

Gabro

Ciemna skała głębinowa zbudowana z dostrzegalnych gołym okiem kryształów (głównie piroksenówskaleni). Nie ma w niej ziaren kwarcu. Gabra znajdowane są na Dolnym Śląsku. Budują Masyw Ślęży; występują także w rejonie Nowej Rudy. Liczą sobie około 400 milionów lat i są dowodem na istnienie wówczas na dzisiejszym Dolnym Śląsku rozległego morza — Oceanu Rei. Gabra są bowiem typowymi skałami znajdowanymi w miejscach, gdzie w przeszłości geologicznej znajdowały się oceany.

Masyw Ślęży.

Masyw Ślęży (wznoszący się wysoko ponad równiną Przedgórza Sudeckiego) jest zbudowany między innymi z gabra. Fot. Wiesław Woroszczak.

Gabro z okolic Nowej Rudy (kop. Słupiec).

Gabro z rejonu Nowej Rudy. Widoczne jasne kryształy plagioklazów (odmiana skaleni) oraz ciemne kryształy piroksenów. Okaz ma niecałe 10 cm szerokości.

Gabro ze Ślęży.

Gabro ze Ślęży. Jasne minerały to plagioklazy (odmiana skaleni), ciemne – diallag (rodzaj piroksenów).

Zbliżenie wypolerowanej powierzchni gabra.

Zbliżenie wypolerowanej powierzchni gabra. Jasne minerały to skalenie, ciemne – pirokseny. Szerokość zdjęcia to około 5 cm.

Gabro (skała magmowa głębinowa) na terenie Sudetów.

Mapa występowania gabra na Dolnym Śląsku. Skały te są reliktami skorupy znajdującego się tu przed milionami lat oceanu.

Dioryty

Ciemna, drobnoziarnista skała głębinowa. Składa się głównie z kryształów skaleni oraz amfibolibiotytu. Jest eksploatowana na Dolnym Śląsku, w rejonie Przedborowej. Stanowi ceniony kamień dekoracyjny. Dioryty te można znaleźć w wielu reprezentacyjnych budynkach i zabytkach.

Dioryt — ciemna skała głębinowa, często wykorzystywana jako kamień dekoracyjny.

Dioryt — ciemna, pozbawiona kwarcu skała głębinowa, często wykorzystywana jako kamień dekoracyjny.

Polska i Europa 410 milionów lat temu.

Tak wyglądał rejon dzisiejszej Europy 410 milionów lat temu. Współczesne Sudety były oddzielone od północno-wschodniej Polski szerokim Oceanem Rei. Po tym oceanie pozostały dzisiaj jedynie gabra Masywu Ślęży oraz niektórych pasm górskich Europy Środkowej i Zachodniej.