Połysk (cecha minerałów)

Połysk jest skutkiem odbijania się światła od ścian kryształów. Aby go dostrzec musimy dysponować okazem o w miarę dobrze wykształconej postaci krystalicznej.

Skupienia ziemiste i ziarniste nie wykazują żadnego połysku lub połysk o mylącym charakterze.

Najbardziej charakterystyczne i najłatwiejsze do rozpoznania rodzaje połysku to:

  • połysk szklisty — ściany kryształu błyszczą jak szklana szyba; ten rodzaj połysku wykazuje większość minerałów skałotwórczych, w tym kwarc, skalenie, kalcyt,
  • połysk perłowy — kryształ przypomina połyskiem perłę lub wnętrze muszli wyłożonej masą perłową; połysk częsty w przypadku minerałów o pokroju blaszkowym; wykazują go miki, a niekiedy także amfibole i pirokseny,
  • połysk tłusty — powierzchnia kryształu sprawia wrażenie lekko natłuszczonej; zdarza się to w przypadku minerałów nieprzezroczystych; połysk taki można niekiedy zaobserwować na kryształach amfiboli,
  • połysk jedwabisty — powierzchnia kryształów błyszczy jak jedwab; zjawisko to jest częste w przypadku minerałów o pokroju igiełkowym; wykazują go niekiedy serpentyny
  • połysk metaliczny — powierzchnia kryształu błyszczy jak przedmiot wykonany z metalu; taki połysk jest charakterystyczny dla wielu minerałów zawierających w swoim składzie metale; minerały takie występują w Polsce stosunkowo rzadko, jeśli pominąć Sudety oraz niektóre rejony Gór Świętokrzyskich.

Połysk nie jest cechą łatwą dla początkującego kolekcjonera minerałów. O ile połysk szklisty i metaliczny są stosunkowo proste do zaobserwowania, o tyle różnice pomiędzy pozostałymi są bardziej subtelne i dostrzegalne dopiero po obejrzeniu większej liczby okazów.

Chalkopiryt.

Metaliczny połysk minerału chalkopirytu – rudy miedzi. Fot. vvoe – Fotolia.com.

Szmaragd: zielona odmiana minerału berylu.

Szklisty połysk berylu — jego zielonej odmiany, czyli szmaragdu. Fot. joannap – Fotolia.com.

Przełam minerału kwarcu, widoczny brak łupliwości.

Tłusty połysk kwarcu widoczny na jego przełamie. Fot. Alicja Szarzyńska.

Minerał muskowit (odmiana miki): blaszkowe kryształy na skaleniu.

Połyskujące perłowo blaszkowe kryształy minerału miki (jego srebrzystej odmiany – muskowitu), znajdujące się na białych skaleniach.